Koszyk

produktów: 0

wartość: 0,00 zł

przejdź do koszyka »

JĘZYK BASKIJSKI

Pochodzenia języka baskijskiego (po baskijsku Euskara), którym posługuje się ponad milion Europejczyków, do dziś mimo licznych badań nie ustalono. Osobiście skłaniałbym się do koncepcji, iż wywodzi się on z języków kaukaskich. Idzie to też w parze z innym podobieństwem, jakie istnieje między dawną nazwą Hiszpanii – Iberią, a geograficzną nazwą jednego z państw Zakaukazia, a mianowicie… Iberią – czyli historyczną nazwą Gruzji…

Iberia
Tak czy inaczej język baskijski formalnie zaliczany jest do grupy języków izolowanych, a więc nie należących do żadnej grupy językowej. Jednak mimo tej odrębności siłą rzeczy ma też pewne wspólne z językiem hiszpańskim, nie cechy ale… słowa.
I właśnie na podobieństwach i różnicach baskijskiego z hiszpańskim się tu skupimy.
Na początek jednak liczebniki:
1. Bat
2. Bi
3. Hiru
4. Lau
5. Bost
6. Sei
7. Zazpi
8. Zortzi
9. Bederatzi
10. Hamar


Wymowa:
Generalnie zbliżona jest do hiszpańskiego, ma jednak charakterystyczne współwystępowanie ze sobą spółgłosek t i z oraz t i s. W takich sytuacjach czytamy obie litery, jednak t zdecydowanie krócej niż spółgłoska po niej następująca. Z kolei tx jak choćby w słowie txalaparta (tradycyjnym baskijskim instrumencie perkusyjnym) czytamy jak polskie „cz”, zaś różnie w Hiszpanii wymawiane „x” tu bardziej konsekwentnie czyta się jak polskie „sz”. Inaczej jest z literą „j”, którą co prawda często wymawia się jako w hiszpańskim (czyli jak polskie h), ale zdecydowanie preferuje się tu wymowę jak hiszpańskiego „y”, czy raczej należałoby powiedzieć, że wskazana jest tu polska wymowa „j”
O ile prezentując słówka katalońskie rzucała się w oczy swoista równowaga w podobieństawach i różnicach między tym językiem a hiszpańskim, o tyle podobieństw między baskijskim, a hiszpańskim jest jak na tzw. lekarstwo (po hiszp. muy poco / a bask. gutxi…)


Kilka przykładów nielicznych podobnych słów:

Żyć – Vivir - bizi
Rzucać - tirar - tira
Szary – gris – gris
Mistrzyni – Maestra – Maistra, przy czym:
Mistrz to już choć w Hiszpanii Maestro to w Baskoni już Maisu…


Podstawowe słowa i zwroty: 

Pewnie mało kto zdaję sobie sprawę, ale większość z nas zna przynajmniej jedno baskijskie słowo... 

Zara

Mam na myśli słowo kojarzone z modą, a mianowicie czasownik Zara (firmujący hiszpańską markę odzieżową) co oznacza: "jesteś"...   Oczywiście pochodzenie baskijskie tego słowa nie jest zbytnio akcentowane, nie dziwi to zwłaszcza w kontekście, że władze firmy najchętniej ukryłyby i związki z Hiszpanią, licząc (niekoniecznie słusznie), że takie pochodzenie nie wzbudzi dobrych konotacji. No cóż... widać kompleksy nie są tylko wschodnioeuropejską domeną...

Pozostałe przykłady popularnych zwrotów w następującym układzie: 

Polski      -        Hiszpański    - Baskijski    

Dzień Dobry - Buenos Dias - Egun on

Dobranoc - Buenas noches - Gabon

Cześć - Hola - Kaixo 

Jak się nazywasz? - Como te llamas? - Zein da zure izena?

Prywatne – Privado – Pribatuta
Otwarte – Abierto – Irekita
Zakaz palenia – Prohibido fumar – Debekatuta dago pasatzea
Wejście – Entrada – Sarrera
Zakaz wchodzenia – Prohibida la entrada – Debekatuta dago sartzea
Wyjście – Salida – Irteera
Wolne – Libre – Hutsik
Toalety – Servicios – Komunak
Panie – Seńoras – Emakumeak
Panowie – Caballeros – Gizonezkoak
Adres – direccion – helbide


Dni Tygodnia:
Poniedziałek – lunes – astelehen
Wtorek – martes – astearte
Środa – miercoles – asteazken
Czwartek – jueves – ostegun
Piątek – viernes - ostiral
Sobota – sabado – larunbat
Niedziela – domingo - igande


I na koniec, dające nieco do myślenia
…………..– find de semana – asteburu, czyli wiadomo, po polsku weekend…


Przemek Sztyler

 

Jeśli komuś jeszcze mało: polecamy też podręcznik do nauki j. baskijskiego.  

Podręcznik do nauki baskijskiego

LUB ARTYKUŁ O KINIE BASKIJSKIM

 


Newsletter

Jeśli chcesz otrzymywać informacje o nowościach wydawniczych wpisz swój e:mail
IberiaRecords
© IberiaRecords.com +48 663 665 399, Wrocław, ul. Braci Gierymskich 68, e-mail: iberiarecords@iberiarecords.com
Click Shop | Hosting home.pl